Immunomodulacja

Sposoby immunomodulacji u dzieci
z nawracającymi zakażeniami dróg oddechowych.

Zadaniem układu odpornościowego jest ochrona organizmu przed atakiem patogenów takich jak bakterie, wirusy, grzyby, pasożyty.  Składa się on z 2 części warunkujących odporność swoista i nieswoistą. Aby doszło do powstania swoistej odpowiedzi  immunologicznej konieczne jest rozpoznanie przez układ odpornościowy co jest „swoje” a co jest „obce” oraz co jest „bezpieczne” a co „niebezpieczne ” Komórki ustroju, gdy są poddawane wielu stresom, wysyłają różne sygnały o niebezpieczeństwie, to zaś aktywuje komórki, które przedstawiają układowi odpornościowemu zagrożenie. Stres uszkadzający komórkę może być biologiczny (patogeny-bakterie, wirusy, grzyby, pasożyty), chemiczny (toksyny), fizyczny (mechaniczny, termiczny). Czynnik obcy, który nie prowadzi do uszkodzenia komórki, może nie wywołać odpowiedzi immunologicznej. Szczególnie ważna dla rozwoju odpowiedzi immunologicznej jest komórka prezentująca antygen (komórka dendrytyczna).

Układ odpornościowy posiada bardzo precyzyjne mechanizmy autoregulacyjne, które są nadzorowane przez różne populacje komórek i wydzielane przez nie mediatory. Aktywność tego układu jest modulowana w zależności od potrzeb ustroju. Niekiedy trzeba szybko pobudzić mechanizmy obrony przed wpływem czynników zagrażających, niekiedy konieczne jest zahamowanie reakcji immunologicznych po ustaniu działania czynnika narażenia. W pewnych sytuacjach dochodzi do zaburzeń homeostazy ( równowagi) układu odpornościowego. Pewne mechanizmy ulegają wtedy wzmocnieniu, a pewne osłabieniu. Spotykamy się z takimi sytuacjami u pacjentów z chorobami alergicznymi, zakaźnymi, nowotworowymi.

Coraz częściej próbujemy korygować nieprawidłowe odpowiedzi immunologiczne w różnych stanach chorobowych.  Kiedy układ odpornościowy jest nadmiernie zaktywowany, przesadnie silnie odpowiada na bodźce egzo i endogenne, doprowadzając do samoniszczenia organizmu – stosujemy immunosupresję. Tą metodę hamowania aktywności układu wykorzystujemy u pacjentów po przeszczepach narządów (żeby organizm nie rozpoznał przeszczepionego narządu jako „obcy” i nie odrzucił go), w chorobach autoimmunizacyjnych (kiedy organizm tworzy broń przeciwko swoim własnym tkankom i niszczy je).

Zdecydowanie częściej ingerencja lekarza w układ odpornościowy skupia się na jego stymulacji czyli immunostymulacji. W Polsce takie działania datują się od lat siedemdziesiątych. Leczenie immunostymulujące określane jest niekiedy jako immunorehabilitacja, immunopotencjalizacja, immunokorekcja. Immunostymulanty wprowadza się w pierwotnych (wrodzonych) i wtórnych (nabytych) niedoborach odporności, w chorobach nowotworowych. Najczęstszą przyczyną sięgania po te preparaty u dzieci są nawracające zakażenia dróg oddechowych.

W porównaniu do dorosłych, u dzieci odpowiedź układu odpornościowego na czynniki patogenne nie jest efektywna. Obserwowane w pierwszych latach życia niedobory odporności uwarunkowane stopniem  niedojrzałości układu odpornościowego, który w różnym stopniu dotyczy wszystkich jego składowych. U noworodków i niemowląt niedojrzałość układu odpornościowego związana jest  z obniżoną zdolnością do syntezy immunoglobulin. U starszych dzieci z nawracającymi NZDO stwierdza się obniżenie immunoglobulin IgG 57% dzieci, IgA 17%. U niemowląt i małych dzieci obserwuje się też niedobory odporności komórkowej.

Postępowanie lekarskie powinno być dwukierunkowe. Po pierwsze, istotne jest wyleczenie stanu zapalnego, po drugie ważne jest działanie profilaktyczne zapobiegające powtórnym zachorowaniom. Istotne znaczenie ma prowadzenie szczepień ochronnych podstawowych i uzupełniających, klimatoterapia, edukacja prowadząca do nabycia prawidłowych nawyków higienicznych, odpowiednie żywienie, rehabilitacja ruchowa, hartowanie, usuwanie zagrożeń ze środowiska. Coraz większa role zaczyna także odgrywać immunomodulacja.

Możliwości leczenia immunostymulującego.

Wśród nich należy wymienić szczepionki swoiste, nieswoiste, polisacharydy i peptydy izolowane z grzybów, preparaty zawierające alkoksyglicerole, lub skwaleny uzyskiwane z rekinów, leki homeopatyczne, preparaty grasicze i leki przeciwwirusowe.

  1. Szczepionki nieswoiste.  Stosowane donosowo, doustnie lub w formie iniekcji, zawierają w swoim składzie kombinacje ekstraktów różnych bakterii, najczęściej będących czynnikami etiologicznymi zakażeń dróg oddechowych. Mechanizm działania szczepionek ma opierać się na nieswoistym pobudzaniu naturalnych elementów naturalnej odporności poprzez działanie na błony śluzowe przewodu pokarmowego i dróg oddechowych.
  2. Polisacharydy i peptydy izolowane z grzybów. Czynniki aktywujące układ odpornościowy w tej grupie to beta glukan, którego działanie skupia się na aktywowaniu limfocytów. Dochodzi do zwiększenia ich liczby, wzrasta aktywność   fagocytarna komórek żernych. Badania wskazują na dobra tolerancję beta glukanów i ich pozytywne działanie u dzieci z nawracającymi infekcjami układu oddechowego. Spadek zachorowań wyznaczony na 50% redukcję obserwowano u 71% dzieci. Innym zastosowaniem beta glukanu jest stosowanie jego preparatów wraz w witamina C, B12 i B6 w łagodzeniu objawów związanych z przerostem migdałków podniebiennych i migdałka gardłowego.

W mojej praktyce lekarskiej mam bardzo dobre doświadczenie z preparatem Glukimtabs i Torultabs, które stosuję łącznie z kwasami omega 3 i omega 6 ( Bi-iomaxin, Bi-iomare firmy Finclub)oraz preparatami jeżówki.

  1. Preparaty roślinne. Nazywane są modyfikatorami odpowiedzi biologicznej. Działanie immunotropowe preparatów roślinnych gwarantują uzyskiwane z roślin polisacharydy, glikoproteiny, lektyny i cały szereg związków niskocząsteczkowych jak alkaloidy, polifenole, chinoliny. Najpowszechniej używana jest jeżówka purpurowa, wąskolistna lub blada. Wykazuje się ich korzystne działanie na nieswoiste elementy układu odpornościowego, głównie działanie bakteriobójcze, opisuje się zmniejszenie częstości i ciężkości zakażeń. W profilaktyce stosuje się również aloes, żeń-szeń, sok z pestek grejpfruta, rokitnik, owoce Gac, czarny bez, czosnek.
  2. Preparaty grasicze. To działanie wciąż budzi kontrowersje. W założeniu efekt ma polegać na zwiększeniu puli komórek odpornościowych, przede wszystkim limfocytów T.
  3. Leki syntetyczne. Chodzi tu o lek przeciwwirusowy inosine probanex, który jest lekiem immunostymulującym i aktywuje układ odpornościowy do odpowiedzi na zakażenia wirusowe, a także skraca ich przebieg.
  4. Leki bioregulacyjne. Szczególnym zainteresowaniem cieszą się preparaty homeopatyczne o działaniu przeciwzapalnym i immunostymulującym- Lymphomyosot Heel, Traumeel S, Engystol, Griupp –Heel. Działają one w oparciu o trzy filary leczenia homotoksykologicznego- detoksykację, immunomodulację i aktywację komórkową.

Poszukiwanie metod sterowania reakcjami układu odpornościowego jest w ostatnich latach jednym z ważniejszych celów badań klinicznych. Spodziewany efekt jest uzyskiwany często po przewlekłym, seryjnym i opartym na określonym algorytmie postepowaniu. Dobór środka powinien być przez lekarza przeprowadzony z rozwaga. Dodatkowe niebezpieczeństwo niesie za sobą istnienie na rynku stale rosnącej liczby suplementów diety, które nie są objęte restrykcjami Prawa Farmaceutycznego. Dobra i ekspansywna reklama wprowadza chaos do wciąż raczkującej immunoterapii, a jednocześnie niesie ryzyko wystąpienia działań ubocznych i niepożądanych.

W swojej praktyce lekarskiej , opierając się na traktowaniu ciała ludzkiego „jako całości”, stosuję preparaty naturalne tak często jak to tylko  możliwe. Oczyszczam organizm za pomocą homeopatii aby „wymieść”  zanieczyszczenia po infekcjach, metabolitach powstałych w walce z infekcją, pozostałościach leków w komórkach i przestrzeni międzykomórkowej. Dopiero wyczyszczony organizm ma szansę prawidłowo zregenerować siły i podreperować swoją obronność. Stosuję tu cykle homeopatyczne Lymphomyosot z Berberys i Nux vomica, lub z firmy Finclub polecam Chloretabs lub Detoxicaps, odgrzybiam i odrobaczam organizm, ponieważ doświadczenie medyczne pokazało mi jak bardzo jesteśmy dotknięci grzybicami przewodu pokarmowego, oddechowego, skóry oraz infestacjami pasożytniczymi. Stosuję suplementy Finclubu – olejek z oregano- Candimis, preparaty czosnku Biiolicaps, roztwór z zielonych orzechów w kroplach. Na wzmocnienie odporności stosuję preparaty kwasów omega 3 i 6 Biiomaxin lub Biiomare oraz jeżówkę, kompleksy witaminy B, witaminę C Xyliacertabs firmy Finclub. Dodaję również pierwiastek śladowy selen, ponieważ ma od wpływ na odporność, a niedobory tego pierwiastka w naszej diecie są ogromne.

lekarz pediatra Iwona Ptasiński,
Wodzisław Śląski
Piśmiennictwo
CzasopismoMedycyna biologiczna” zeszyt nr 4 2012

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *